حج- درس دهم: زیارت قبور مقدسه در حج

• 
• 

         

بسم الله الرحمن الرحیم  

 حج

       

 درس گفتارهایی از: مسعود بسیطی  

     

درس دهم: زیارت قبور مقدسه در حج

مکه‌ی مکرمه

انبیاء مدفون در اطراف کعبه

چنانچه در بخش طواف اشاره داشتیم، بیش از 300 پیامبر در اطراف کعبه و حجر اسماعیل مدفونند.

پس در مسجد الحرام بسیار توجه کنیم که در چه نقطه مهمی قدم گزارده‌ایم. پیوسته متذکر به مقام عظیم خفتگان پیرامون کعبه باشیم و از ارواح مقدس آنان برای انجام وظیفه بندگی و ادای عهد خود با خدا، در نصرت اهل بیت مدد بجوییم.

  

زیارت حجت‌های الهی در قبرستان حَجّون

قبرستان معلی یا حجون محل دفن بسیاری از بزرگان بنی هاشم است، لذا به مقبره بنی هاشم نیز معروف است. در این قبرستان شریف، پدران و اجداد پیامبر خدا مانند، جناب قصی ابن کلاب جد اعلای پیامبر، جناب عبدمناف پدر حضرت هاشم، حضرت عبدالمطلب و عموی ایشان ابوطالب و همسر بزرگوارشان حضرت خدیجه و جناب قاسم فرزند رسول خدا مدفون هستند.

  

حضرت عبدالمطلب

آخرین حجت الهی قبل از بعثت پیامبر اکرم بود.[1] دین او همان دین حنیف، یعنی یکتاپرستی ابراهیمی بود. هیچ گاه بتی را نپرستیدند، قمار نمی‌کردند و به سوی کعبه نماز می‌خواند.

ماجرای صحبت کردن جناب عبدالمطلب با فیل لشکر ابرهه و امتناع فیل از حرکت به سمت کعبه برای تخریب کعبه تنها یکی از معجزات عبدالمطلب است.

حفاظت و نگاه داری از رسول خدا، اصلی ترین دغدغه زندگانی عبدالمطلب بود. ایشان در حالت احتضار، قبل از مرگ، در حالی که پیامبر را روی سینه نشانده بودند گریستند و به وصی خود جناب ابوطالب چنین وصیت کردند: ای ابوطالب! این امانت خدا و من در نزد تو است. از او محافظت کن. او را نسبت به خود به منزله جگرت بدان. از او پیروی کن و با زبان و دست و مالت او را یاری نما.

سپس ابوطالب را از بشارت‌هایی که انبیا و رسولان الهی درباره پیامبر داده بودند آگاه ساخت.

امام صادق علیه السلام فرمودند: در روز قیامت، حضرت عبدالمطلب سیمای پیامبران و هیبت و شکوه پادشاهان را خواهد داشت.[2]

  

فضائل حضرت ابوطالب

امیرالمومنین فرمودند: به خدا سوگند پدرم ابوطالب و جدم عبدالمطلب و هاشم و عبد مناف هیچگاه بتی را نپرستیدند. آنها بر دین ابراهیم بودند و به سوی کعبه نماز می‌خواندند. پدرم آخرین وصی قبل از رسول خدا بود که وصایای پیامبران گذشته که در نزد او امانت بود را به پیامبر تحویل داد.[3]

ایشان بارها در شعب ابی طالب پیامبر را که در خواب بودند آهسته بغل می‌کرد و در جای ایشان فرزندش علی را می‌خواباند تا جان پیامبر محفوظ باشد.

ابان بن تغلب می گوید: به امام رضا علیه السلام عرض کردم من در ایمان ابوطالب شک کردم. امام رضا فرمودند: اگر به ایمان ابوطالب اقرار نکنی راه تو به سوی آتش جهنم است.[4]

  

برتری ایمان ابوطالب بر ایمان دیگر خلائق

ابوبصیر می گوید: به امام باقر عرض کردم مردم می‌گویند: ابوطالب در آتش جهنم است! ...

حضرت فرمود: به خدا قسم دروغ گفته‌اند. اگر ایمان ابوطالب در یک کفه ترازو و ایمان همه خلق در کفه دیگر قرار گیرد، ایمان ابوطالب بر ایمان همه خلائق برتری دارد.[5]

بدین جهت پیامبر سال وفات ابوطالب و خدیجه کبری را عام الحزن نامید و پس از وفات ابوطالب جبراییل امین از جانب خدا به پیامبر امر به هجرت کردند چرا که پیامبر اصلی ترین حامی و پشتیبان خود یعنی جناب ابوطالب را از دست داده بودند.

توسل ابوطالب به اهل بیت قبل از بعثت پیامبر و در زمان زلزله مکه نیز مشهور است:

اِلهی وَ سیّدی اَسالُک بِالمُحمّدیَهِ المَحمودَه وَ بِالعَلویَهِ العالِیَه وَ بِاُلفاطِمیَهِ البَیضاء اِلّا تَفَضَّلتَ عَلی تَهامَه بِالرَافَه وَ الرَّحمَه.

با رفع زلزله، اعراب جاهلی بدون آن که معنا و مفهوم این کلمات را بدانند نوشتند و در مشکلاتشان، خدا را به این کلمات می‌خواندند.[6]

امیرالمومنین در زمان حیات خود به نیابت از جناب ابوطالب حج به جا می‌آوردند.

  

فضایل حضرت خدیجه سلام‌الله علیها

حضرت خدیجه سلام‌الله علیها دوشیزه‌ای بیست و پنج ساله و ثروتمندترین زن شبه‌جزیره بودند که در هنگام ازدواج با پیامبر جبرائیل به امر خدا عقد ایشان را خواند. ایشان محبوب پیامبر بودند و تا زمانی که جناب خدیجه در قید حیات بودند پیامبر با هیچ زن دیگری ازدواج نکردند. در میان ائمه امام حسن مجتبی علیه‌السلام مثال زیبایی و جمال بودند، به حدی که گاهی وقتی از کوچه‌ای گذر می‌کردند مردم دست از کار می‌کشیدند و به تماشای صورت زیبای آن حضرت می‌نشستند. امام حسن می‌فرمودند: من شبیه‌ترین مردم به خدیجه کبری هستم.[7] خدیجه بعد از ازدواج با پیامبر تمام اموالشان را به پیامبر بخشیدند و پیامبر با ثروت خدیجه زمینه تبلیغ و نشر اسلام را فراهم کردند. رسول خدا به حضرت فاطمه علیهاالسلام فرمودند: بطن مادرت ظرف انوار امامت است. و باز درمورد ایشان فرموند: خداوند از میان همه زنان جهان چهار زن را برتری داد: مریم، آسیه، خدیجه و فاطمه سلام الله علیهن اجمعین.

در روایتی دیگر پیامبر به ایشان فرمودند: خدیجه‌جان! خداوند هر روز چندبار بر فرشتگان بزرگوارش به تو مباهات می‌کند. [8]

همچنین: مادربزرگ حسن و حسین علیهماالسلام، خدیجه بنت خویلد سرور بانوان بهشت است.[9]

  

مدینه‌ی منوره

حرم نبوی

مدینه النبی (شهر پیامبر) دومین حرم اهل بیت و مزار رحمت للعالمین است.

خانه محمد مصطفی و علی مرتضی و فاطمه زهرا سلام الله علیهم، قبر گمشده محبوبه خدا فاطمه زهرا. ولادتگاه امام حسن و امام حسین دو گوشواره عرش و سید جوانان بهشت و... همه و همه در این شهر است. نقطه به نقطه مسجد النبی لبریز از خاطرات تلخ و شیرین سالهای حیات پر برکت پیام آور رحمت و اهل بیت هداست.

یادمان باشد اگر ما در شهر و دیار خویش یک شب تنها خواب حضور در مدینه النبی و زیارت مزار منور رسول الله را ببینم روزها پر از شور و شعفیم. حال خدا تفضل کرده و به عنایت آل الله خاصه امام زمان در بیداری زیارت مزار پیامبراکرم، فاطمه زهرا، امام حسن مجتبی، امام سجاد، امام باقر و امام صادق علیهم السلام را روزی مان کرده است. پس قدر دان این نعمت عظمی باشیم. چرا که مشخص نیست تا انتهای عمر بار دیگر این زیارت روزیمان گردد. میلیون‌ها مسلمان در آرزوی این زیارت چشم از جهان فرو بستند. اما این زیارت به لطف خدا رزق و روزی من و شما گشته است.

پیام آور رحمت در ارزش زیارت قبر مطهرشان فرمودند:

مَن اَتانی زائِراً کُنتُ شَفیعُهُ یَومَ القِیامَه.[10]

هر کس به زیارت من در مدینه بیاید، من در قیامت شفیع او خواهم بود.

پس از ثانیه به ثانیه توفیق حضور در مدینه النبی به بهترین شکل بهره برداری کنیم و بار دنیا و آخرت خود را ببندیم. رحمت عالمیان را واسطه کنیم و دعایی کنیم که خیر همه مردم دنیا که خیر همه موجودات در آن باشد. پس با توجه و اخلاص و از سویدای وجود فرج و ظهور صاحب و مولایمان را طلب کنیم و خدا را به پهلوی شکسته مادرش در مدینه سوگند دهیم تا اذن فرجش بخشد.

اَللّهم عَجّل فَرجَهُ وَ سَهّل مَخرَجَه

  

ارزش زیارت قبور مطهر آل الله در مدینه

امام صادق علیه‌السلام فرمودند: هرکس ما را بعد از وفاتمان زیارت کند گویا ما را در دوران حیاتمان زیارت کرده و هرکس یکی از اهل بیت را زیارت کند گویی رسول خدا را زیارت کرده است.[11]

  

زیارت قبور مطهر بقیع

-   پاداش زیارت امام حسن مجتبی علیه السلام

رسول خدا به امام حسین فرمودند: هرکس برادرت ( امام حسن) را زیارت کند بر عهده من است که روز قیامت او را زیارت کنم و از گناهش رهایی بخشم و او را داخل بهشت کنم.[12] ضمنا فرمودند: هرکس حسن بن علی را در بقیع زیارت کند روزی که قدم‌ها بر صراط می‌لغزند قدم او بر صراط مستحکم خواهد ماند.[13]

-   پاداش زیارت امام سجاد و امام باقر علیه السلام

امام صادق علیه السلام فرمودند: هرکس مزار پدرانم را در بقیع زیارت کند، بهشت برای او خواهد بود و هر کس این عمل را ترک کند در روز جزا حسرت خواهد خورد.[14]

-   پاداش زیارت امام صادق علیه السلام

امام صادق علیه السلام فرمودند: هر کس مزار مرا در بقیع زیارت کند. گناهانش آمرزیده شده و فقیر نمی‌میرد.[15]

امام عسکری علیه السلام نیز در باره برکت مزار امام صادق می‌فرمایند: هرکس قبر امام صادق را زیارت کند، از چشم درد شکایت نمی‌کند و بیماری طولانی نمی‌گیرد.[16]

پس حتما با توجه در مدینه غسل زیارت کنیم و با کمال خضوع و ادب در قبرستان بقیع قدم گذاریم و ائمه مظلوم مدفون در بقیع را زیارت کنیم و در کنار تربت پاکشان خدا را به غربت و مظلومیتشان سوگند دهیم و فرج منتقم ایشان و نجات بخش جهان را از خدای حکیم طلب کنیم.

-   فضیلت زیارت فاطمه بنت اسد

فاطمه بنت اسد چنان به پیامبر اکرم محبت و علاقه شدید داشت که می‌فرمود: به خدای آسمان قسم که نذر من قبول، سعی من مقبول، و دعایم مستجاب شد. چراکه جایگاه محمد صلی الله علیه و آله نزد من همچون پاره جگرم است. با دیدن او از دیگران چشم می‌پوشم و این توفیق از جانب خلق نیست بلکه از جانب خدای عظیم است.

ایشان چنان به پیامبر توجه و التفات داشت که اگر یک لحظه پیامبر از نظرش غایب می‌شد فکر او ازنظرش غایب نمی‌گشت. همواره به دنبال پیامبر بود و به غذا دادن، شست‌وشو، تمیز کردن لباس، روغن‌مالی کردن و عطر زدن... و انجام کارهای آن حضرت می‌پرداخت. وقتی شب می‌شد بستر و گهواره او را فراهم می‌نمود و برایش تعویذ می‌خواند.[17] رسول خدا آن بانو را مادر خطاب می‌کرد و بعد از فوت ایشان فرمود: آن بانو اولادش را گرسنه نگاه می‌داشت و مرا سیر می‌کرد، فرزندانش را رها می‌کرد و مرا مرتب می‌کرد و به من عطر می‌زد. در خانه ابوطالب درخت نخلی بود که ما هر روز صبح نسبت به هم پیش‌دستی می‌کردیم تا خرماهای آن را بچینیم و بخوریم. اما آن بانو به کنیزش دستور می‌داد که خرماهای رسیده را بچیند و وقتی عموزاده‌هایم می‌رفتند، آن‌ها را به من می‌خوراند.[18]

فاطمه بنت اسد مادر امیر مومنان، مولود کعبه هستند که سه شبانه‌روز در داخل کعبه مهمان خدا بودند و از غذاهای بهشتی تغذیه کردند.[19]

پیامبر در تشییع جنازه او حاضر شدند، پیراهن خود را به‌عنوان کفن بر او پوشاندند و در نمازش به جای هفت تکبیر هفتاد تکبیر گفتند و درباره ایشان فرمودند "هی امّی التی ولدتنی"[20]

  

زیارت حضرت حمزه سیدالشهدا

حضرت حمزه عموی بزگوار پیامبر، شیر خدا و شیر پیامبر لقب دارند.

بر اساس روایات پس از اهل بیت هدی جناب حمزه برترین شخصیت در میان اهل بیت هستند.[21]

بجاست در زیارت قبر مطهر ایشان با خضوع و ادب کامل بر عموی بزگوار رسول رحمت سلام کنیم و با کلمات رسیده از اهل بیت هدی ایشان را زیارت کنیم و با تدبر در متن زیارت نامه ها معرفتی بیشتر نسبت به این اولیاء الهی پیدا کنیم.

    

    

    

    

     

    

    

---

[1]اعتقادات‌الامامیه، ص 110.

[2]الکافی، ج 1، ص 447.

[3]کمال‌الدین، ج 1، ص 174.

[4]کنزالفوائد، ج 1، ص 182.

[5]ایمان أبی‌طالب، ص 84.

[6]روضة‌الواعظین، ج 1، ص 78.

[7]الأنوار فی مولد النبی، ص 347.

[8]بحارالانوار، ج 16، ص 78.

[9]عیون‌المعجزات، ص 61.

[10]کامل‌الزیارات، ج 1، ص 12.

[11]بحارالانوار، ج 97، ص 124.

[12]بحارالانوار، ج 100، ص 141-142.

[13]همان.

[14]بحارالانوار، ج 100، ص 145.

[15]همان.

[16]همان.

[17] اثبات‌الوصیه، ص 135.

[18]الفضائل، ص 102.

[19]الخرائج، ج 1، ص 171.

[20]ریاحین‌الشریعه، ص 10.

[21]کمال‌الدین، ج 1، ص 263.

  

• < قبلی
• بعدی >